Een naaste is overleden en je kent de wachtwoorden niet. Wat kun je doen met telefoon, accounts en polissen? Stap voor stap, op basis van officiële bronnen.
Als iemand overlijdt, blijft er veel online achter: een telefoon met een code, een mailbox, abonnementen die doorlopen, profielen die zichtbaar blijven. Meestal weet niemand precies wat er allemaal is, en niemand kent de wachtwoorden.
Dat is niet zeldzaam, en je hoeft het niet in één keer op te lossen. Hieronder staat wat je kunt doen, stap voor stap, op basis van de officiële pagina's van overheid en platformen. Wat niet kan of niet zeker is, zeggen we er eerlijk bij.
Begin met wat niet kan wachten
Voor wat op korte termijn moet, zoals aangifte van overlijden, de uitvaart en de administratie, heeft de Rijksoverheid een persoonlijk overzicht. Je vult je situatie in en ziet wat je moet regelen en bij wie. Begin daar: Overlijden: maak een overzicht van wat u moet weten en regelen.
De digitale kant is meestal minder dringend. Haast is hier zelfs een risico, want sommige stappen zijn niet terug te draaien. Daarover zo meer.
Kom je niet in de telefoon of laptop?
Je hoeft niet in een account te kunnen om verder te komen. Wil je de foto's, mails of documenten toch hebben, dan zijn dit de officiële routes per aanbieder.
Apple. Had de overledene een erfeniscontact ingesteld? Dan kan dat contact met de toegangssleutel en een overlijdensakte toegang aanvragen. Hoe dat werkt, lees je in ons artikel over wachtwoorden doorgeven aan nabestaanden. Is er geen erfeniscontact, dan vraagt Apple in elk geval een overlijdensakte en soms ook een rechterlijk bevel. De eisen verschillen per land. Een apparaat met een toegangscode kan Apple niet ontgrendelen zonder het te wissen. Apple legt zelf uit hoe je toegang aanvraagt tot de Apple Account van een overleden familielid.
Google. Google kan met directe familie en vertegenwoordigers een account sluiten en in bepaalde gevallen gegevens verstrekken. Wachtwoorden of inloggegevens geeft Google niet. Let op de volgorde: sluit je het account, dan kan Google de inhoud later niet meer overdragen. Wil je de foto's of mails, vraag dan eerst om de gegevens. Het verzoek om het account van een overleden gebruiker dien je bij Google zelf in.
Microsoft. Toegang is moeilijk te krijgen en vraagt soms juridische stappen. Een account zonder activiteit wordt na twee jaar automatisch verwijderd.
Uitzoeken welke accounts en abonnementen er zijn
Je hoeft de wachtwoorden niet te kennen om te weten wat er loopt.
- Bankafschriften. Terugkerende afschrijvingen verraden abonnementen: streaming, cloudopslag, software, contributies.
- Post en papieren administratie. Denk aan polissen, contracten en jaaroverzichten.
- De notaris. Sommige mensen stellen via de notaris een online executeur aan, die na het overlijden de inloggegevens van alle online accounts krijgt. Vraag de notaris of dat is gebeurd.
Een abonnement zeg je op bij de aanbieder zelf.
Verzekeringen en polissen terugvinden
Weet je niet of er een levensverzekering was, bijvoorbeeld een uitvaartverzekering? Met de Zoekservice Levensverzekeringen van het Verbond van Verzekeraars kun je dat laten uitzoeken. Een aanvraag kan alleen na overlijden en wordt digitaal gedaan. Dat mag een kind, echtgenoot of samenwonende partner van de overledene, een erfgenaam, of degene die de nalatenschap afhandelt, zoals een executeur of notaris. Je stuurt een kopie van de akte van overlijden mee, en afhankelijk van je rol een bewijs van je relatie of een verklaring van erfrecht.
De eerste twintig aanvragen per kalenderjaar zijn gratis. De zoekprocedure duurt ongeveer twee à drie maanden. Je krijgt dan te horen bij welke verzekeraar een polis is gevonden en benadert die zelf. In 2023 leidde ongeveer de helft van de aanvragen tot een gevonden polis.
Eén voorwaarde: je moet eerst zelf hebben geprobeerd het uit te zoeken. Staat er een verzekeraar op een document, bel die dan eerst. Meer over wat nabestaanden vaak missen, lees je in De twee dingen die je nabestaanden bijna nooit terugvinden.
Sociale media
Veel platforms bieden nabestaanden een keuze: het account laten verwijderen, of er een herdenkingsstatus aan geven. Dat geldt onder meer voor Facebook, Instagram en LinkedIn. Bij X kan het account worden verwijderd.
Verwijder een Facebook-account niet meteen. Veel mensen gebruiken Facebook om in te loggen op andere websites en diensten, via de knop "Login met Facebook". Zeg je het account op, dan kun je de toegang tot die gekoppelde accounts kwijtraken.
Bij WhatsApp blijven profielfoto, naam en eerdere gesprekken zichtbaar voor contacten, zolang het account en het telefoonnummer niet zijn opgezegd.
De stappen verschillen per platform. Veiliginternetten.nl, een initiatief van onder meer het ministerie van Economische Zaken en het Nationaal Cyber Security Centrum, heeft per platform een link naar het officiële formulier.
Belastingzaken
Voor de belastingzaken van de overledene kent de Belastingdienst een nabestaandenmachtiging en een BelastingTelefoon voor nabestaanden. Op de pagina Na een overlijden staat hoe het werkt.
Wat je beter niet doet
- Niet meteen alles verwijderen of opzeggen. Een gesloten Google-account is niet meer te openen voor een dataverzoek, en een verwijderd Facebook-account kan gekoppelde accounts afsluiten. Neem de tijd.
- Niet alles in één keer willen oplossen. Een overzicht met wat eerst moet en wat kan wachten, helpt meer dan haast.
Wil je je eigen naasten dit besparen?
Dit overkomt iedereen die niets heeft vastgelegd. Wil je dat je eigen naasten niet zo hoeven zoeken, lees dan hoe je je wachtwoorden en accounts veilig doorgeeft. Het kost minder tijd dan je denkt.